17 x bezienswaardigheden in de Voerstreek: Wat te zien & doen in Voeren?
De Voerstreek behoort landschappelijk gezien tot het allermooiste dat Vlaanderen te bieden heeft. Bovendien heeft de streek heel wat cultuur en geschiedenis. Maar ook fruitteelt en daarvan afgeleide streekproducten, tradities, aangename herbergen, en meer!
Toch is de streek nog niet zo bekend als vakantiebestemming. Daarom nemen we je mee naar de leukste plekjes in de Voerstreek, geven je de beste tips voor het oosten van België en ontdek je enkele leuke verblijven.
Inhoud artikel
Wat is de Voerstreek?
De Voerstreek is een kleine regio met een oppervlakte van in totaal 50 km2. In de streek liggen 6 dorpen, met daarnaast nog enkele gehuchten. De regio bezoek je veelal voor de prachtige natuur waar je heerlijk kan wandelen en fietsen. De Voerstreek is het overgangsgebied tussen het Land van Herve, het Nederlands-Limburgse Heuvelland en Haspengouw, en wordt dan ook wel gezien als het groene hart tussen Hasselt, Luik, Maastricht en Aken.
Met amper 4.000 inwoners is het een van de rustigste regio’s van Vlaanderen. De streek wordt gekenmerkt door groene valleien, kronkelende beekjes en holle wegen. Toerisme draait hier vooral rond wandelen en fietsen, ver weg van massatoerisme. De ligging op het drielandenpunt zorgt bovendien voor een subtiele mix van culturen en invloeden.
Waar ligt de Voerstreek?
De Voerstreek ligt in het oosten van België, naast Nederland en Duitsland. Pas in 1963 werd de streek officieel Vlaams na het vastleggen van de taalgrens. Op de kaart kan je je meteen situeren en alle leuke plekken bekijken:
’s-Gravenvoeren
's-Gravenvoeren is het grootste en meest levendige dorp van de Voerstreek en wordt soms kortweg ook wel Voeren genoemd. Het plaatsje is een lintdorp en ligt rondom de oevers van rivier de Voer. ’s-Gravenvoeren telt nog geen 2.000 inwoners en voelt zo aan als een rustig en natuurlijk startpunt voor de streek.
Centraal staat de Sint-Lambertuskerk, een herkenbare plek in het dorp. Rondom vind je een mix van vakwerkhuizen, kleine horecazaken en terrassen die vooral bij mooi weer tot leven komen. Ondanks zijn centrale rol blijft ’s-Gravenvoeren kleinschalig en gemoedelijk. Net buiten het centrum ligt het domein van kasteel Altenbroek, een van de mooiste plekjes in de streek. De combinatie van natuur, erfgoed en open landschap maakt dit een ideale plek om je bezoek aan de Voerstreek te beginnen of net rustig af te sluiten.
Sint-Lambertuskerk
Als je in 's Gravenvoeren komt, kan je niet naast de Sint-Lambertuskerk kijken. De bonkige toren in mergelsteen van de Sint-Lambertuskerk dateert nog deels uit de 14de eeuw, maar de rest van het gebouw is van recentere datum; zowat het laatste kwart van de 18de eeuw.
Boven het marmeren hoofdaltaar hangt het belangrijkste schilderij van de kerk: “Calvariegroep met Maria Magdalena”. Elders in de kerk vind je enkele fraaie beelden uit de 16de tot de 18de eeuw. Zoals vaak in oudere kerken hoort het oudste onderdeel bij het doopvont; hier is dat een voetstuk uit de 13de eeuw.
Bezoekerscentrum Voerstreek
In dit bezoekerscentrum kan je niet alleen terecht voor toeristische informatie. Er is eveneens een natuur-educatieve tentoonstelling, waar je alles van de Voerstreek in detail leert. Op een speelse en interactieve manier kom je meer te weten over de geologie, fauna & flora, cultuur, tradities en streekproducten van de Voerstreek. Heel laagdrempelig en ideaal om met de kinderen eens te bezoeken. Alle info vind je hier
De Swaen en kapel
De Swaen in ’s-Gravenvoeren was al in de 16de eeuw een rustplaats voor paard en reiziger halverwege het postkoetstraject Luik-Aken. Het huidige gebouw dateert uit 1727 en is gelegen op een van de mooiste plekjes in de Voerstreek, in de wijk Kinkenberg, vlak naast de Onze-Lieve-Vrouwkapel en een gietijzeren waterpomp. Zie ligging
Nu is het de perfecte plaats om op het terras, in de gelagkamer of het restaurant te genieten van streekmaaltijden, zoals de gebakken trip met appelschijven, of de forel op Voerense wijze, vers uit de kwekerij van Sint-Pietersvoeren!
Steenboskapel
De Steenboskapel in ’s Gravenvoeren heeft al een lange geschiedenis achter zich. Ze werd halfweg de 19de eeuw gebouwd met opgegraven stenen van een Romeinse villa uit ca. 200 n.Chr. Waarschijnlijk op dezelfde plaats waar toen een tempel stond. De villa zou zeer groot geweest zijn, maar daarvan is nu niets meer te zien.
Al de waardevolle voorwerpen die hier gevonden werden, liggen in het museum ‘Grand Curtius’ te Luik. Deze kapel werd gerestaureerd door de Voerense stichting die alle kapellen en wegkruisen in beheer heeft. Ga zeker eens binnen in de kapel. Hier zijn relikwieën bewaard, waaronder - volgens de legende - een stukje van het kruis waaraan Christus stierf.
Natuurreservaat Altenbroek
Het natuurreservaat Altenbroek omvat 160 hectare in ’s Gravenvoeren en daarnaast ook nog 25 hectare in de Nederlandse gemeente Noorbeek. De naam Altenbroek is afkomstig van het kasteeldomein te midden van deze natuurpracht.
Erg opvallend in het landschap is de aanwezigheid van asymmetrische dalen, waarbij de steile, zuidwaarts gerichte hellingen veel meer zonlicht ontvangen dan de andere; een verschil dat zich ook uit in de plantengroei. Neem je tijd om op een relatief kleine oppervlakte een grote hoeveelheid aan kleine landschapselementen te ontdekken: holle wegen, houtkanten, graften, poelen en bronnen, maar ook hoogstam boomgaarden en beekjes.
TIP: Verken het natuurreservaat Altenbroek met onze uitgestipelde wandeling
Sint-Martens-Voeren
Sint-Martens-Voeren ligt ten oosten van ’s-Gravenvoeren. Het dorpje is bijna 13 km² groot en heeft ruim 800 inwoners. Ook hier stroomt de Voer door het dorp, en om het dorp heen liggen groene heuvels en bossen. In de omgeving van het plaatsje werd veel silex gewonnen, wat vervolgens gebruikt werd in de bouw van de woningen van het dorp. Het dorp ligt iets hoger in het landschap, wat zorgt voor mooie vergezichten over de glooiende heuvels van de Voerstreek.
Aan het begin van de 20ste eeuw trokken veel bewoners weg uit het dorpje, maar tegenwoordig is het een populaire woonplaats onder Nederlanders die in steden in de omgeving, zoals Maastricht of Luik, werken.
Sint-Martinuskerk
In 1728 werd de huidige Sint-Martinuskerk gebouwd op de plaats waar eerder ook al een kerk stond. Alleen de vrijstaande Romaanse toren van die oudere kerk bleef behouden, waar de nieuwe kerk werd aangebouwd.
Barok speelt de hoofdrol in het interieur. Let ook op de mooie gepolychromeerde beelden naast het hoofdaltaar. Aan de voet van de oude kerktoren ligt pastoor Hendrik Veltmans begraven. Op hetzelfde kerkhof rust ook de bemanning van een Brits vliegtuig dat tijdens de Tweede Wereldoorlog in de buurt neerstortte. Achter dit soldatengraf staat een grafkruis uit de 16de eeuw, een van de oudste in zijn soort in Voeren
Dit is ook het startpunt van een van de mooiste wandelingen (8,3km) in Vlaanderen, de Bronnenwandeling.
Spoorwegviaduct
Tijdens de Eerste Wereldoorlog gaven de Duitse bezetters opdracht tot aanleg van een spoorlijn tussen Aken en Tongeren. Het meest opvallende bouwwerk op dat traject is dit spoorwegviaduct met een lengte van 250 m, net buiten de dorpskern van Sint-Martens-Voeren, dat 18 tot 23 meter boven het landschap uitsteekt.
Tot dezelfde spoorlijn hoort een 2 km lange tunnel in het gehucht Veurs. Op dit spoortraject reden vroeger zowel goederen- als passagierstreinen, maar sinds 1958 is de spoorlijn niet meer in gebruik.
Sint-Pieters-Voeren
Sint-Pieters-Voeren heeft met ongeveer 250 inwoners de minste inwoners van Voeren, al is het met een oppervlakte van ruim 5 km2 niet het kleinste dorp. Net als in de andere plaatsjes in de streek trokken hier aan het begin van vorige eeuw veel mensen weg en wonen er tegenwoordig veel forenzen die in de omliggende steden werken.
Kasteel Commanderie
In Sint-Pieters-Voeren staat de vroegere Kommanderij van de Teutoonse Orde. Deze werd in 1242 gesticht, maar het huidige gebouw dateert uit de 17de eeuw en werd in Maaslandse Renaissance stijl gebouwd, een stijl die je ook veel in Luik en Maastricht ziet. In 1798 werd de orde opgeheven door de Fransen, waarna het kasteel in bezit is geweest van verschillende eigenaren.
Het huidige kasteelcomplex heeft een groot park vol vijvers waar je omheen kan wandelen. Aan de Commanderie is ook een forellenkwekerij verbonden. Het gebouw zelf is niet te bezoeken, maar het is prachtig om eromheen te wandelen en te genieten van een drankje aan de waterkant. De forellenkwekerij daarentegen is wel open voor bezoekers, deze is steeds open tijdens de weekends en in de zomermaanden ook tijdens de week. Bij de viskwekerij van de Commanderie kan je de heerlijke verse visproducten degusteren bij Commanderie 7.
Kasteel Eijsden
Kasteel Eijsden is een herenhuis met kasteelhoeve en ligt ten zuiden van Eijsden, aan de rivier de Maas. Het ligt eigenlijk net over de grens in Nederland, maar het is een tripje over de grens zeker waard. Voordat het huidige kasteel in 1636 werd gebouwd, stond er al een versterkt huis dat de Caestertburg werd genoemd. De oorspronkelijke bouwheer was Arnold de Lamargelle. Het kasteel bleef lang in zijn familie, maar werd vererfd aan een graaf Van Hoensbroek en kwam vervolgens in handen van Hubert de Geloes.
Eijsden is een bijzonder fraai kasteel, opgetrokken in de Maaslandse renaissancestijl. Het kasteel is nog steeds in privébezit, maar het park eromheen is vrij toegankelijk.
Wijndomeinen in de Voerstreek
Je zou het misschien niet denken, maar de Voerstreek heeft ook heel wat wijnbouw. De zuidelijke hellingen en de kalkhoudende en mineraalrijke ondergrond zijn erg geschikt voor wijnbouw. Dat er steeds meer interesse is voor dit kleine wijngebied blijkt uit de aanleg van enkele nieuwe wijngaarden en de uitbreiding van bestaande wijngaarden!
Een bezoekje aan een wijngaard is dan ook een uitstekend idee! Deze wijndomeinen zijn stuk voor stuk gelegen op een prachtige locatie met uitstekende uitzichten en een proeverij van lekkere lokale wijn!
De Voerstreek en wijn: het klinkt nog altijd een beetje onverwacht, maar net dat maakt het zo interessant. Je komt sowieso wel eens langs een prachtig domein in de Voerstreek tijdens een wandeling of fietstocht. Als je meteen naar de juiste plek wil rijden, zijn hier 3 goede opties:
Teuven
Teuven kent nog geen 500 inwoners op een oppervlakte van zo’n 7,3 km², waarvan de meesten Nederlandse forenzen zijn. Het is het meest noordoostelijke dorpje van de Voerstreek. Het plaatsje is gelegen in een prachtig golvend landschap dat omringd wordt door bossen. Hier moet je zeker eens passeren:
- De kerk wordt gedomineerd door de toren van de Sint-Pieterskerk, die in 1870 werd gebouwd nadat de voormalige kerk door een brand werd verwoest.
- Bij Teuven zijn er 2 kastelen te vinden. Zo ligt het Kasteel van Teuven, dat ook bekendstaat onder de namen de Draeck, de Hoef en de Hoof, vlak bij het dorp. Dit kasteel werd in eerste instantie in de 14de eeuw gebouwd, maar het huidige gebouw dateert uit de 17de eeuw. Het u-vormige complex en de daarvoor gelegen kasteelhoeve deden jarenlang dienst als de woning van de plaatselijke heren, maar tegenwoordig is het een hotel met restaurant.
- Verderop ligt ook de Abdij van Sinnich. Deze Augustijnse abdij werd halverwege de 18de eeuw gebouwd rondom de 13de eeuwse kerktoren nadat eerdere abdijgebouwen waren verwoest tijdens de Oostenrijkse successieoorlog. In de gemeenschap werden alleen dochters van adellijk bloed toegelaten, maar de gemeenschap werd na de Franse Revolutie opgeheven. Sindsdien is het kasteel privégebied.
Remersdaal
Remersdaal is na Sint-Pieters-Voeren het dorpje met de minste inwoners en heeft een bevolking van nog geen 300 mensen. Wel is het na ’s-Gravenvoeren en Sint-Martens-Voeren het grootste dorp met een oppervlakte van 8,65 km². Remersdaal ligt in het zuidoosten van de Voerstreek, en buiten het dorp vind je het hoogste punt van Vlaanderen op een hoogte van 287,5 m. Deze plekken mag je hier niet missen:
- Aan het kruispunt van het dorp is de Sint-Heribertuskerk gelegen. Deze neogotische kerk werd aan het einde van de 19de eeuw gebouwd.
- Naast de kerk zijn de resten van het voormalige kasteel Het Hoes te vinden, zoals de inrijpoort, een muur en enkele hoektorens.
- Buiten het dorp ligt nog een ander kasteel, het Kasteel van Obsinnich. Dit complex stamt uit de 17de eeuw en is veel beter bewaard gebleven. Tegenwoordig doet het kasteel dienst als een accommodatie voor jeugdgroepen.
- Buiten het dorp zijn ook enkele herdenkingsmonumenten van de Eerste Wereldoorlog te zien. Zo ligt er bij de grens tussen Vlaanderen en Wallonië een monument ter nagedachtenis van de elektrische afsluiting die hier tijdens de oorlog was gespannen. De versperring was zo’n 2 m hoog en ondanks dat enkelen via inventieve manieren toch nog door de afsluiting naar Nederland wisten te vluchten, zijn velen hier gestorven. Het monumentje herdenkt de slachtoffers die hier gevallen zijn.
Waar overnachten in de Voerstreek?
Overnachten in de Voerstreek draait niet alleen om luxe, maar vooral om ligging. Je komt hier voor kleinschalige verblijven midden in het landschap. De meeste accommodaties zijn B&B’s of charmante guesthouses, vaak gevestigd in oude hoeves of vakwerkhuizen. Authentiek, maar comfortabel genoeg voor een korte getaway. Hier zijn twee favoriete verblijven in de streek:
- Blanckthys Hotel Voeren is een vaste waarde in de streek, gevestigd in een gerenoveerde vierkantshoeve in ’s-Gravenvoeren. Dit hotel combineert een klassieke uitstraling met een uitstekende ligging midden in het dorp. Er is ook een restaurant aanwezig, wat handig is in een regio waar alles wat verspreid ligt. Zo is dit verblijf ideaal als centrale uitvalsbasis om de Voerstreek te verkennen. Meer info en boeken
- Hotel Restaurant De KommeI is net iets exclusiever en rustiger gelegen, net buiten het centrum. De Kommel biedt moderne kamers met grote ramen en zicht op de omliggende natuur. De focus ligt hier duidelijk op rust en beleving, met een minimalistisch design dat mooi contrasteert met het landelijke decor. Perfect als je echt wil ontsnappen aan de drukte en wakker wil worden met een uitzicht. Meer info en boeken