Ostfriesland: de 10 mooiste plekken in Noordwest-Duitsland

Volledige reisgids kopen voor € 10

Ostfriesland: de 10 mooiste plekken in Noordwest-Duitsland

28 oktober 2026 in Duitsland0 reacties

In Ostfriesland bepaalt het getij bijna alles. De Duitse streek ligt pal naast Groningen, maar is zeker nog niet voor iedereen bekend. Hier vind je geen bergen en grote steden, wel vuurtorens, dorpen op terpen, veerkanalen en een rij waddeneilanden.

Maar waar moet je nu echt zijn in deze streek in het noordwesten van Duitsland? We nemen je mee langs 10 plekken in Oost-Friesland, van de bekende havens tot de stille hoeken, en met enkele overnachtingstips.

Inhoud artikel

Ostfriesland: eigenwijze streek in het noorden

Ostfriesland of Oost-Friesland is geen deelstaat, wel een streek die zichzelf al eeuwen als iets apart beschouwt. Ze ligt in het noordwesten van Duitsland, in de deelstaat Nedersaksen, en voor de kust liggen zes waddeneilanden. Grote steden zijn er niet, Emden is met zo'n 50.000 inwoners al de grootste. Een van de grotere Duitse steden dichtbij is Bremen, al ligt het Nederlandse Groningen wel ietsje dichter. Op nog geen uurtje rijden.

Het landschap is vlak en open. Aan de kust heb je dijken, polders en dorpen op terpen, met daarvoor het wad. Dat is sinds 2009 Unesco-werelderfgoed. In het binnenland zie je kaarsrechte veenkanalen, witte klapbruggen en windmolens. En overal staat thee op tafel: een Oost-Fries drinkt er gemiddeld 300 liter per jaar van. Overal even rustig is het niet. Op de bekende eilanden en in havendorpen als Greetsiel is het in de zomer druk. Achter de dijk, langs de kanalen en in de kleine stadjes, heb je de streek vaak bijna voor jezelf.

Ostfriesland op de kaart

Oost-Friesland is kleiner dan je denkt. Van Leer tot de kust is het hemelsbreed nog geen zestig kilometer. Toch vind je er havendorpen, veenkanalen en een rij eilanden met elk een eigen karakter. Hieronder zie je de belangrijkste plekken die je reis naar het noorden van Duitsland zeker waard zijn.

  1. Greetsiel & de Krummhörn

Genoeg bezienswaardigheden om uit te kiezen, maar we beginnen met deze. Greetsiel is hét dorp van Oost-Friesland, en alles draait hier om de haven. Daar liggen de krabbenkotters, volgens het toerismebureau de grootste vloot van Noord-Duitsland, met daarachter een rij gevels uit de 17e eeuw. In de steegjes vind je theehuizen, ateliers en viskramen. Aan de rand van het dorp staan twee molens naast elkaar, en die kan je allebei bezoeken.

Rond Greetsiel ligt de rest van de gemeente Krummhörn: achttien dorpjes op terpen, met de kerk telkens op het hoogste punt. Op de dijk bij Pilsum staat het bekendste vuurtorentje van Duitsland. Het is amper 11 meter hoog en geel-rood geringd. Het licht brandde maar van 1891 tot 1915. Pas met de film 'Otto Der Außerfriesische' werd het torentje beroemd. Vandaag kan je er trouwen, en het Nationalpark-Haus organiseert er gratis rondleidingen.

Een paar kilometer verder staat het andere uiterste: de vuurtoren van Campen. Hij werd in 1889 gebouwd, net als de Eiffeltoren, en is nog altijd in gebruik. Dat je hem kan beklimmen, is uitzonderlijk voor een actieve vuurtoren in Duitsland. Na ruim 300 treden zie je Borkum en Juist liggen. Je ziet ook de kolencentrale van Eemshaven en de Volkswagenfabriek van Emden. Ook dat is Oost-Friesland.

  1. Emden

De grootste stad van Ostfriesland, en een stad voor museumliefhebbers. Een pittoresk centrum zoals in Leer vind je hier niet. Op 6 september 1944 werd de binnenstad bijna volledig platgebombardeerd, en wat je nu ziet is grotendeels wederopbouw. Wat je wel in Emden vindt, zijn musea. Eenmaal je door de poort wandelt natuurlijk!

Topper is de Kunsthalle, in 1986 opgericht door Stern-oprichter Henri Nannen. Voor het veertigjarige bestaan loopt tot 2 mei 2027 de expo Bilder, die wir lieben, met onder meer werk van Franz Marc en August Macke. Aan de oude haven, de Ratsdelft, liggen drie museumschepen, waaronder het lichtschip Amrumbank. Daar staat ook het Ostfriesisches Landesmuseum, in het vroegere stadhuis.

Twee plekken vertellen het verhaal van de stad. Het Bunkermuseum opende in 1995 als eerste bunkermuseum van Duitsland. Nog altijd bepalen 31 schuilbunkers het stadsbeeld. In de ruïne van de Grote Kerk, waar in 1571 de Synode van Emden samenkwam, zit vandaag een moderne bibliotheek.

  1. Leer & het Rheiderland

Een volgende leuke stop in Oost-Friesland is het stadje Leer. Het is een soort toegangspoort van de streek. Je vindt er een autoluwe Altstadt, een haven met historische schepen en een paar verrassend goede musea, met het Bünting Teemuseum als bekendste. Een compacte maar aangename bestemming.

Ten westen van Leer ligt het Rheiderland, tegen de Nederlandse grens. Daar ligt Ditzum, een vissersdorpje aan de monding van de Eems, recht tegenover Emden. Je herkent het aan de vrijstaande kerktoren uit 1846, die op een vuurtoren lijkt, en aan de molen die na de oorlog werd heropgebouwd. Mooi plaatje, maar met een keerzijde: door de herhaalde uitdieping van de Eems ging de visstand zwaar achteruit, en nog maar een paar kotters liggen hier vast.

  1. Aurich & de Upstalsboom

De stille hoofdstad van Ostfriesland. Aurich was eeuwenlang het bestuurlijke hart van Oost-Friesland. Vanaf de 16e eeuw resideerden de Cirksena’s hier, en tot 1978 bleef de stad de hoofdstad van de streek. Het slot dat je nu ziet, dateert grotendeels uit 1851-1855. Alleen de onderkant van de toren is nog middeleeuws.

Ga zeker even binnen in de Lambertikirche. Daar staat een altaar uit 1515, gemaakt door het Antwerpse Sint-Lucasgilde. Iets verderop staat de Stiftsmühle, een bijna 30 meter hoge molen uit 1858 met een klein molenmuseum. Vanaf de galerij op 17 meter kijk je ver over de stad. Een paar kilometer buiten het centrum, in Rahe, ligt de Upstalsboom. Hier kwamen de vrije Friezen in de middeleeuwen samen. Verwacht geen grootse dingen: je vindt er een stenen piramide uit 1833 op een oude grafheuvel, aan het eind van een laan met infoborden.

  1. Het fehngebied

Het unieke landschap met kanalen, klapbruggen en hoogveen. Ten zuiden van Aurich verandert Oost-Friesland een beetje. Kaarsrechte kanalen lopen kilometers door het land, met witte klapbruggen en molens. De huizen staan op een rij langs het water. Het woord fehn komt van het Nederlandse “veen”, en dat zegt veel. Vanaf de 17e eeuw groeven kolonisten hier kanalen om het hoogveen te ontwateren en turf af te voeren.

Eeuwenoud veengebied

Het oudste fehn van de streek is Westgroßefehn. In 1633 kochten vier burgers uit Emden er het veen op, een jaar later werd het eerste kanaal gegraven. Het Fehnmuseum Eiland vertelt dat verhaal, en de theestube ernaast staat bekend om zijn enorme taartpunten. In Westrhauderfehn, verder naar het zuiden, gaat het Fehn- und Schiffahrtsmuseum over de schippers die van hieruit de wereld rondvoeren.

Vandaag zie je niet overal het oorspronkelijke veen, toch is het leuk om deze regio met de fiets te verkennen. De Deutsche Fehnroute is een lus van 173 kilometer, grotendeels door Oost-Friesland en deels door het Emsland en het Oldenburger Land. Je kan overal beginnen en stoppen!

  1. Norden & Norddeich

Norden en Norddeich liggen naast elkaar, maar zijn niet meteen hetzelfde. Het ene is een rustig stadje rond een marktplein, het andere is vooral de veerhaven naar de waddeneilanden. Hier proef je thee in de stad en spot je zeehonden aan de dijk.

Het theemuseum

Een relatief rustig stadje, maar rond het marktplein is het gezellig. Daar in Norden staat de Ludgerikirche, met een barokorgel dat Arp Schnitger tussen 1686 en 1692 bouwde. Een van de grootste orgels van hem dat hier bewaard is gebleven. Aan hetzelfde plein, in het oude stadhuis, zit het Ostfriesisches Teemuseum. Hier leer je waarom de streek gemiddeld 300 liter thee per persoon per jaar drinkt. Tijdens een korte theeceremonie mag je zelf mee proeven: kandij in het kopje, een wolkje room erop en vooral niet roeren.

Naar de eilanden

Norddeich, een paar kilometer verder, is vooral de veerhaven naar Norderney en Juist. Charmant is het niet altijd, maar de Seehundstation is een bezoek waard. Daar worden verweesde jonge zeehonden opgevangen en later weer vrijgelaten. Wrang detail: volgens de station zelf raken veel jongen hun moeder kwijt omdat er te veel mensen op het strand komen. En ook op warme zomerdagen is het hier gezellig druk.

  1. Carolinensiel & Neuharlingersiel

Twee sluishavens op 10 kilometer van elkaar. Carolinensiel ontstond rond 1730, toen er nieuw land werd ingedijkt. Rond 1860 was het wel een drukke haven met tientallen schepen. Maar met de komst van de nieuwe haven van Harlesiel viel het oude havenbekken hier droog en werd het zelfs dichtgegooid. Pas in 1986-1987 werd het weer uitgegraven, als museumhaven.

Vandaag liggen er historische zeilschepen tussen kapiteinshuizen en cafés. Het Deutsches Sielhafenmuseum is verspreid over meerdere historische gebouwen rond de haven en werd tussen 2020 en 2023 volledig vernieuwd.

Zo’n 10 kilometer westelijker ligt Neuharlingersiel. Hier is de haven geen museum. Krabbenkotters varen er nog dagelijks uit, en van hier vertrekt de boot naar Spiekeroog. Loop zeker even binnen in de Sielhof uit de 18e eeuw. Daar hangt een wand van 870 tegels met Bijbeltaferelen. Ze zijn allebei gezellig, maar ook allebei vooral gericht op toeristen. Carolinensiel ligt bovendien niet aan zee. Het strand van Harlesiel ligt zo’n 2 kilometer verder.

  1. Borkum

Een eiland bezoeken is een must, en je kan meteen naar het grootste waddeneiland van Ostfriesland. Borkum is met ruim 30 km² duinen, strand en een stadje vol hotels het grootste en meest westelijke eiland hier. Het is een van de weinige eilanden waar je met de auto naartoe mag en het makkelijkst bereikbaar vanuit België en Nederland.

De veerboot doet er zo’n 50 minuten over, de catamaran ongeveer 25 minuten. Vanuit Emden ben je al gauw twee uur onderweg. In de haven stap je over op het Kleinbahn-treintje naar het centrum. Het eiland teerde in de 18e eeuw op de walvisvangst. Dat zie je nog aan de schuttingen van walviskaken die kapiteins voor hun huis zetten. In het centrum staat de Neuer Leuchtturm uit 1879: 60 meter hoog en ruim 300 treden tot boven. In de haven ligt het lichtschip Borkumriff, dat tot 1988 voor de kust lag en nu een museum is.

Tip: met de Kleinbahn ben je meteen in het centrum, dus voor een dagtrip heb je je auto niet nodig. Laat hem gerust in Eemshaven staan.
  1. Norderney

We nemen nu de veerboot naar het stadse eiland. Norderney werd in 797 de eerste badplaats aan de Duitse Noordzeekust, en dat zie je nog altijd. Rond de Kurplatz staan witte badhotels, het Conversationshaus en een kaiserlich postkantoor. Daartussen loop je door winkelstraten en langs een strandpromenade. Op het bade:haus kan je thalasso doen, en de vuurtoren uit 1874 kan je beklimmen: 253 treden tot je over het hele eiland kijkt.

Het eiland Norderney is populair. De laatste jaren telde het eiland meer dan 500.000 overnachtende gasten en zeker de helft dagjesmensen. Soms wordt het zelfs iets te veel voor het kleine waddeneiland, kijk dus zeker of je buiten het hoogseizoen hier naartoe kan!
  1. Juist, Baltrum, Langeoog en Spiekeroog

Hier laat je de auto aan de wal. Op deze vier eilanden mogen geen gewone auto’s rijden, en dat zorgt voor een leuke sfeer.

  • Juist is met 17 kilometer het langste eiland, maar amper een kilometer breed. Bagage en zelfs het afval gaan hier per paardenkar. Aan de westkant ligt de Hammersee, een zoetwatermeer dat na de stormvloed van 1651 is ontstaan.
  • Baltrum is het kleinste eiland, met zo’n 6,5 km². Er waren in 2024 tien keer minder gasten dan op Norderney, dus hier vind je echt rust. De boot vaart wel enkel als het getij het toelaat!
  • Op Langeoog brengt een treintje je van de haven naar het dorp. Het herkenningspunt van het eiland is de oude watertoren, die boven de daken van het dorp uitsteekt.
  • Spiekeroog is het groenste en meest eigenzinnige eiland. Er is geen vliegveld, fietsen is in het dorp verboden en er rijdt de enige paardentram van Duitsland, al sinds 1885.

Tip: wil je één eiland proeven op een dagtrip, kies dan Baltrum of Langeoog. Een dagretour naar Baltrum kost in het hoogseizoen €28, de kurtaks inbegrepen. Langeoog vaart als enige van de vier op vaste uren, los van het getij. Bij Juist en Spiekeroog hangen de vertrektijden af van eb en vloed.

  1. Extra tips voor Oost-Friesland

Nog wat tijd over na deze tien plekken? Er zijn nog wel wat bezienswaardigheden in Ostfriesland over! Deze tips maken je reis naar de Duitse regio helemaal compleet:

Wandel over de zeebodem naar Baltrum. Bij eb kan je vanuit Neßmersiel te voet naar Baltrum, zo’n 6,5 kilometer door slik en geulen. Doe dat nooit alleen, alleen met een erkende wadgids. Bij het Nationalpark-Haus kost dat €19 voor volwassenen, en terug neem je de boot. De tocht is pas vanaf 10 jaar.

Ga orgels luisteren. Oost-Friesland telt meer dan negentig historisch belangrijke orgels uit zes eeuwen. Weinig regio’s ter wereld hebben er zoveel. In Rysum, in de Krummhörn, staat een gotisch orgel uit 1513, het oudste bespeelbare orgel van de streek. In mei vindt het Krummhörner Orgelfrühling plaats.

Ontdek het stille noordoosten. In het weinig bezochte binnenland liggen Wittmund, met de Peldemühle uit 1741 (de oudste nog grotendeels intacte Hollandse molen van Noord-Duitsland), en Friedeburg, waar alleen de wallen van een 14e-eeuwse burcht overblijven.

Bezoek het Moormuseum Moordorf. Dit openluchtmuseum noemt zichzelf het “museum van de armoede”. Het toont de lemen hutten waarin veenkolonisten tot ver in de 20e eeuw leefden. Na de romantiek van de klapbruggen is dit de keerzijde van hetzelfde verhaal. Open van 20 maart tot eind oktober.

Zoek de scheefste toren op. De kerktoren van Suurhusen, vlak bij Emden, helt sterker over dan de toren van Pisa. Hij geldt als een van de scheefste torens ter wereld. Een kleine omweg, maar wel een tof fotomoment.

  1. Waar overnachten in Ostfriesland?

Waar slaap je, op het vaste land of op de eilanden van Ostfriesland? Voor een rondreis kan je beter op het vasteland logeren en de eiland als dagtrip doen, dat bespaart je ook wat geld. Dit zijn drie adressen waar je goed zit:

  • Tides Boutique Hotel (in Norden) is een viersterrenhotel midden in de voetgangerszone van Norden, op vijf minuten van het station en zo’n 6 kilometer van zee. Na een dag op het wad is de spa met binnenzwembad mooi meegenomen, en het restaurant serveert ook een echte theetijd. Meer info en boeken
  • Hohes Haus (in Greetsiel) is een hotel in een gerestaureerd pand uit 1696, aan de markt van Greetsiel. Sommige kamers kijken uit op de sluis en de haven met de kotters. In restaurant Upkammer eet je streekgerechten. Let wel: het hotel ligt in de voetgangerszone, dus je parkeert op een parking een eindje verder. Meer info en boeken
  • Hotel Am Schloss Aurich (in Aurich) is een viersterrenhotel in de Burgstraße, naast het slot en de oude binnenstad. De kamers zijn ruim, het ontbijt krijgt veel lof en je kan er fietsen huren voor de Fehnroute. Meer info en boeken
  1. Download onze reisgids langs de Sprookjesroute

Ontdek de stad met onze stadswandeling door Hamelen. Die hebben we voor jou uitgestippeld zodat je zeker niets mist van de stad. De wandeling brengt je langs alle belangrijke bezienswaardigheden en geeft je wat meer uitleg over de plekken waarlangs je passeert. Eerst uitproberen? Download onze gratis preview reisgids langs de Sprookjesroute. Nog meer zien langs de Sprookjesroute in Duitsland: koop onze volledig reisgids Sprookjesroute Duitsland.

Sprookjesroute Duitsland

Gratis reisgids Sprookjesroute downloaden


Geschreven door

Jordi De Smedt

Wil je elke week leuke reistips en voordelen ontvangen?